Lâm Đồng tăng cường phòng, chống và loại trừ sốt rét

Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Lâm Đồng vừa ban hành hướng dẫn triển khai các hoạt động phòng, chống và loại trừ sốt rét; đồng thời thống nhất chế độ thông tin, báo cáo và sử dụng các biểu mẫu chuyên môn đối với Trung tâm Y tế khu vực, đặc khu và Trạm Y tế xã, phường, đặc khu trên địa bàn tỉnh.

Theo hướng dẫn, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh là đầu mối chuyên môn tuyến tỉnh; Trạm Y tế là đơn vị trực tiếp triển khai các hoạt động phòng bệnh tại cơ sở. Trung tâm Y tế khu vực có trách nhiệm phối hợp, hướng dẫn và hỗ trợ chuyên môn cho Trạm Y tế trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ được giao. Qua đó, bảo đảm công tác phòng, chống sốt rét được triển khai liên tục, thống nhất, đáp ứng yêu cầu thực hiện các chỉ tiêu về loại trừ sốt rét.

Đối với Trung tâm Y tế khu vực và Trung tâm Y tế đặc khu Phú Quý, các đơn vị tiếp tục thực hiện đầy đủ chức năng, nhiệm vụ theo quy định; duy trì cán bộ chuyên trách và thường xuyên rà soát năng lực chuyên môn, cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ công tác phòng, chống sốt rét. Trong đó, chú trọng bảo đảm đầy đủ kính hiển vi, lam máu, hóa chất diệt muỗi, test chẩn đoán nhanh sốt rét (RDT), thuốc điều trị và các biểu mẫu chuyên môn.

Khi có thay đổi nhân sự, các đơn vị phải tổ chức tập huấn, cập nhật kiến thức cho cán bộ mới; đồng thời thực hiện bàn giao đầy đủ hồ sơ, dữ liệu, trang thiết bị và các điều kiện cần thiết, không để hoạt động phòng, chống và loại trừ sốt rét bị gián đoạn.

Trung tâm Y tế khu vực có trách nhiệm hướng dẫn, hỗ trợ Trạm Y tế tham mưu UBND cấp xã xây dựng kế hoạch, dự toán kinh phí thực hiện; kiện toàn mạng lưới cộng tác viên, nhân viên y tế thôn bản và tổ chức các hoạt động phù hợp với tình hình thực tế tại địa phương.

Cùng với đó, các đơn vị phối hợp hỗ trợ kỹ thuật về chẩn đoán, điều trị, quản lý ca bệnh; tăng cường quản lý, giám sát các nhóm có nguy cơ cao như người đi rừng, ngủ rẫy, làm nương rẫy, dân di biến động, người giao lưu qua biên giới và người đến từ các vùng còn lưu hành sốt rét.

Tại tuyến xã, Trạm Y tế chủ động tham mưu xây dựng kế hoạch phòng, chống và loại trừ sốt rét trình UBND cấp xã phê duyệt; phân công cán bộ phụ trách và rà soát, lập danh sách các nhóm nguy cơ cao trên địa bàn. Công tác giám sát được triển khai thường xuyên, nhất là đối với người đi rừng, ngủ rẫy và người đi, đến từ các vùng đang lưu hành sốt rét trong và ngoài nước.

Trạm Y tế chủ động lấy máu xét nghiệm tìm ký sinh trùng sốt rét bằng phương pháp soi kính hiển vi hoặc test chẩn đoán nhanh RDT đối với các trường hợp thuộc nhóm nguy cơ. Đồng thời, thực hiện soi lam máu, test nhanh, gửi lam kiểm tra tuyến trên theo quy định; lập sổ quản lý bệnh nhân sốt rét, theo dõi tình hình mắc bệnh và lưu hành ký sinh trùng sốt rét theo từng nhóm đối tượng, địa bàn.

Công tác điều trị  được yêu cầu thực hiện đúng phác đồ, bảo đảm người bệnh được cấp phát thuốc đầy đủ, sử dụng đủ liều, đủ ngày và được theo dõi trong quá trình điều trị. Tại các khu vực có nguy cơ cao, Trạm Y tế triển khai các biện pháp phòng, chống muỗi truyền bệnh; đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân ngủ màn, sử dụng màn tẩm hóa chất và kem xua muỗi khi đi rừng, ngủ rẫy.

Hoạt động truyền thông được tăng cường tại cộng đồng, đồng thời phối hợp với các cơ sở giáo dục, doanh nghiệp lâm nghiệp, lâm trường và các lực lượng liên quan nhằm nâng cao nhận thức, chủ động phòng ngừa bệnh sốt rét, nhất là trong các nhóm có nguy cơ cao.

Đáng chú ý, khi phát hiện ca sốt rét nội địa mới, ca sốt rét ác tính hoặc số ca mắc tăng bất thường, Trạm Y tế phải kịp thời xác minh, báo cáo dịch khẩn cấp và phối hợp triển khai các biện pháp điều tra, xử lý ổ bệnh. Số liệu báo cáo phải bảo đảm trung thực, chính xác, không trùng lặp; đồng thời thực hiện nghiêm các quy định về bảo mật thông tin cá nhân.

Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Lâm Đồng sẽ tổ chức tập huấn, nâng cao năng lực chuyên môn cho cán bộ y tế cơ sở về kỹ thuật xét nghiệm ký sinh trùng sốt rét, điều tra dịch tễ, điều tra côn trùng và điều trị bệnh. Đồng thời, tăng cường kiểm tra, giám sát và hỗ trợ chuyên môn trong điều tra, xử lý ổ bệnh; triển khai các chiến dịch tẩm màn, phun hóa chất tồn lưu và truyền thông phòng, chống sốt rét tại cộng đồng.

Bên cạnh các hoạt động chuyên môn, Trạm Y tế được yêu cầu thực hiện đầy đủ, kịp thời chế độ thống kê, báo cáo trên hệ thống quản lý, giám sát bệnh truyền nhiễm; bảo đảm báo cáo định kỳ tháng, quý, năm và báo cáo đột xuất theo quy định.

Việc triển khai đồng bộ các giải pháp từ giám sát, phát hiện, chẩn đoán, điều trị đến phòng, chống muỗi truyền bệnh và truyền thông cộng đồng được kỳ vọng góp phần kiểm soát nguy cơ phát sinh, lây lan sốt rét, hướng tới thực hiện hiệu quả mục tiêu loại trừ sốt rét trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng.

Lân B’Lao