Lâm Đồng chủ động ứng phó thiên tai, bảo đảm an toàn trường học

Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Lâm Đồng vừa ban hành Kế hoạch triển khai thực hiện Nghị quyết số 210/NQ-CP ngày 6/8/2026 của Chính phủ về công tác phòng, chống bão, lũ, thiên tai cực đoan và biến đổi khí hậu trong ngành Giáo dục và Đào tạo tỉnh.

Theo kế hoạch, ngành Giáo dục Lâm Đồng tập trung nâng cao năng lực phòng ngừa, chủ động ứng phó và khắc phục hậu quả thiên tai, từng bước chuyển từ ứng phó bị động sang quản trị rủi ro chủ động. Mục tiêu ưu tiên là bảo đảm an toàn tính mạng, sức khỏe của trẻ em, học sinh, học viên và đội ngũ cán bộ, nhà giáo, nhân viên; đồng thời hạn chế thiệt hại đối với cơ sở vật chất, thiết bị, hồ sơ, tài liệu và tài sản của các cơ sở giáo dục.

Các trường học được yêu cầu thực hiện nghiêm phương châm “bốn tại chỗ”, chủ động xây dựng phương án ứng phó với các tình huống mất điện, nước, thông tin liên lạc hoặc giao thông bị chia cắt. Tùy điều kiện thực tế, từng cơ sở giáo dục phải rà soát, cập nhật phương án ứng phó theo từng loại hình và cấp độ rủi ro; xác định cụ thể khu vực nguy hiểm, nơi trú tránh, tuyến và phương tiện sơ tán, lực lượng hỗ trợ, cứu hộ, sơ cấp cứu cũng như phương án bảo vệ hồ sơ, dữ liệu, thiết bị và tài sản.

Đối với những địa bàn có nguy cơ cao xảy ra ngập lụt, lũ quét, sạt lở hoặc chia cắt giao thông, các cơ sở giáo dục phối hợp với chính quyền địa phương rà soát trường học, điểm trường và khu vực có học sinh sinh sống. Việc nắm chắc số lượng học sinh, nhất là những trường hợp cần hỗ trợ khi sơ tán, được xác định là nhiệm vụ quan trọng, cùng với thiết lập đầu mối liên hệ giữa nhà trường, gia đình và chính quyền để kịp thời trao đổi thông tin, hỗ trợ học sinh khi có tình huống xảy ra.

Ngành Giáo dục cũng tăng cường kiểm tra an toàn cơ sở vật chất trường học, tập trung vào các công trình xuống cấp, cây xanh, hệ thống điện, thoát nước và những khu vực có nguy cơ sạt lở, ngập lụt, gãy đổ. Các vị trí mất an toàn phải được sửa chữa, gia cố, cảnh báo hoặc rào chắn kịp thời; tuyệt đối không bố trí học sinh học tập, sinh hoạt tại những khu vực chưa bảo đảm an toàn.

Cùng với đó, các cơ sở giáo dục chủ động chuẩn bị phương tiện, vật tư, thiết bị và nhu yếu phẩm thiết yếu phục vụ công tác phòng, chống thiên tai. Đối với các trường nội trú, bán trú, yêu cầu dự phòng lương thực, thực phẩm, nước uống, thuốc và các điều kiện cần thiết để chăm sóc học sinh trong trường hợp bị chia cắt. Công tác tập huấn, diễn tập sơ tán, thoát hiểm, sơ cấp cứu và xử lý các tình huống thiên tai được tổ chức phù hợp với điều kiện thực tế, bảo đảm thiết thực và an toàn.

Một trong những yêu cầu đáng chú ý là bảo đảm hoạt động dạy học an toàn, liên tục và linh hoạt. Căn cứ diễn biến thiên tai, các đơn vị chủ động quyết định hoặc tham mưu việc tạm nghỉ học, điều chỉnh thời gian, địa điểm hoặc hình thức dạy học. Không tổ chức dạy học trực tiếp khi chưa bảo đảm an toàn; học sinh chỉ trở lại trường sau khi các điều kiện an toàn được kiểm tra đầy đủ. Các trường cũng phải chủ động ngăn ngừa nguy cơ học sinh đi qua khu vực ngập sâu, nước chảy xiết, sạt lở hoặc tuyến đường đã được cảnh báo.

Không chỉ ứng phó với bão, lũ và sạt lở, kế hoạch còn yêu cầu các cơ sở giáo dục chủ động trước nguy cơ hạn hán, thiếu nước và nắng nóng cực đoan. Các trường phải rà soát nguồn nước, xây dựng phương án cấp nước dự phòng, sử dụng nước tiết kiệm, bảo đảm nước uống hợp vệ sinh và điều chỉnh hoạt động ngoài trời khi thời tiết diễn biến bất lợi.

Bên cạnh các giải pháp về cơ sở vật chất và tổ chức ứng phó, ngành Giáo dục Lâm Đồng sẽ tăng cường giáo dục kỹ năng phòng, chống thiên tai và thích ứng với biến đổi khí hậu cho học sinh. Nội dung này được lồng ghép vào môn học, hoạt động giáo dục và trải nghiệm, tập trung vào kỹ năng nhận biết nguy cơ, tự bảo vệ, sơ tán, thoát hiểm, phòng, chống đuối nước và sơ cấp cứu. Các cơ sở giáo dục được khuyến khích xây dựng mô hình “Trường học an toàn trước thiên tai” và phát huy sáng kiến của giáo viên, học sinh.

Về lâu dài, giai đoạn 2026-2030, Lâm Đồng sẽ lồng ghép yêu cầu phòng, chống thiên tai và thích ứng với biến đổi khí hậu vào kế hoạch phát triển giáo dục, sắp xếp mạng lưới trường lớp, đầu tư công, xây dựng trường chuẩn quốc gia và các chương trình, đề án phát triển giáo dục.

Khi xây dựng mới, cải tạo, sửa chữa trường học, các yếu tố về nền đất, nguy cơ sạt lở, ngập lụt, tiêu thoát nước và khả năng chống chịu với gió bão, nắng nóng, thiên tai đặc thù từng địa bàn sẽ được tính đến. Tỉnh đồng thời ưu tiên nguồn lực sửa chữa, nâng cấp các cơ sở giáo dục xuống cấp và trường học tại khu vực có nguy cơ cao về sạt lở, lũ quét, ngập lụt, hạn hán; từng bước xây dựng hệ thống trường học có khả năng chống chịu tốt hơn trước thiên tai.

Theo kế hoạch, UBND các xã, phường, đặc khu phối hợp chỉ đạo, hướng dẫn và kiểm tra các cơ sở giáo dục thuộc thẩm quyền; rà soát khu vực nguy cơ cao, hỗ trợ phương án sơ tán, nơi trú tránh, lực lượng, phương tiện và hậu cần. Các địa phương cũng được đề nghị ưu tiên nguồn lực xử lý những công trình giáo dục mất an toàn, hỗ trợ khắc phục hậu quả thiên tai và sớm ổn định hoạt động dạy học.

Việc triển khai kế hoạch được xác định nhằm chuyển mạnh từ nhận thức sang hành động, nâng cao khả năng phòng ngừa và chống chịu của các cơ sở giáo dục trước thiên tai, biến đổi khí hậu. Qua đó, góp phần bảo đảm an toàn cho người học, đội ngũ nhà giáo và duy trì hoạt động giáo dục trong những tình huống bất thường, cực đoan.

Lân B’Lao